Taşınmaz temellükü, bir gayrimenkulün mülkiyet hakkının yeni bir kişi ya da kuruma geçmesi durumunda söz konusu olur. Konut, arsa, arazi veya iş yeri satın alınması bu kavramın yaygın örnekleri arasındadır.
Mülkiyetin kazanılması yalnızca satışla sınırlı değildir. Miras yoluyla intikal eden veya bağışlanan taşınmazlar da temellük kapsamında değerlendirilir. Edinim yöntemine göre tapuda farklı süreçler işler: satışta mülkiyet alıcı adına tescil edilirken, mirasta mirasçılara intikal, bağışta ise karşılıksız devir işlemleri uygulanır.
Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü'nün düzenlemelerinde bu işlemler yer alır. Satış, mirasın intikali ve benzeri tapu işlemleri için TKGM'nin Web Tapu sistemi üzerinden başvuru yapılabilir.
Gayrimenkul alım satımı veya devri planlayanlar için temellük kavramı, tapu süreçlerinin doğru takip edilmesi açısından önem taşır.